De echo’s van het vorige EK zijn nog maar net verstomd, of de ogen van voetballiefhebbend Europa richten zich alweer op de horizon. De grote vraag die op ieders lippen brandt: waar vindt het volgende grote Europese voetbalfeest plaats? Na het succesvolle EK 2024 in Duitsland, staat ons in 2028 iets heel bijzonders te wachten. Vergeet één gastland, vergeet zelfs twee gastlanden. Het UEFA Europees Kampioenschap 2028 wordt een unicum: het wordt georganiseerd door maar liefst vijf landen! Het Verenigd Koninkrijk (Engeland, Schotland, Wales, Noord-Ierland) en de Republiek Ierland bundelen hun krachten om een onvergetelijk toernooi neer te zetten.
Deze gezamenlijke organisatie markeert een nieuwe stap in de geschiedenis van het EK. Nooit eerder werkten vijf nationale voetbalbonden op deze schaal samen voor het gastheerschap. Het belooft een toernooi te worden dat doordrenkt is van diverse voetbalculturen, van de passie in Engeland en Schotland tot de trots in Wales, Noord-Ierland en Ierland. Maak je klaar voor een voetbalzomer die zich uitstrekt over bruisende steden en legendarische stadions, verspreid over de Britse eilanden.
Een Historisch Bid: Samen Sterker
De weg naar het gastheerschap voor EK 2028 was opmerkelijk. Aanvankelijk leek er concurrentie te zijn van Turkije, dat zich ook kandidaat had gesteld. Turkije heeft een rijke voetbalhistorie en moderne stadions, en was al meerdere keren dicht bij het binnenhalen van een groot toernooi. Echter, in de aanloop naar de definitieve beslissing besloot Turkije zijn bod in te trekken en zich te focussen op een gezamenlijk bid met Italië voor het EK 2032 (wat later ook werd toegewezen).
Dit betekende dat het bid van het Verenigd Koninkrijk en Ierland zonder tegenstand overbleef. Op 10 oktober 2023 werd het officieel: de vijf landen kregen de organisatie van het EK 2028 toegewezen door de UEFA. Het bid, met de slogan “Football for all, football for good, football for the future”, benadrukte de kracht van samenwerking, de bestaande hoogwaardige infrastructuur en de belofte van een commercieel succesvol en duurzaam toernooi.
De samenwerking tussen de Football Association (Engeland), de Scottish Football Association, de Football Association of Wales, de Irish Football Association (Noord-Ierland) en de Football Association of Ireland is een complex, maar veelbelovend project. Het toont aan dat sport grenzen kan overstijgen en rivaliteit kan omzetten in partnerschap voor een gemeenschappelijk doel: het organiseren van het best mogelijke EK voor spelers en fans.
De Speelsteden en Stadions: Kathedralen van het Voetbal
Een van de grootste troeven van het Brits-Ierse bid is de overvloed aan iconische en moderne voetbalstadions. Voor het EK 2028 is een selectie gemaakt van tien stadions, verspreid over de vijf gastlanden. Elk stadion heeft zijn eigen verhaal en belooft een unieke sfeer:
- Londen, Engeland – Wembley Stadium: De ‘kathedraal van het voetbal’. Met een capaciteit van 90.000 toeschouwers is Wembley het grootste stadion van het toernooi en de gedoodverfde locatie voor de finale (en waarschijnlijk de halve finales). Het is een symbool van het Engelse voetbal, herbouwd en gemoderniseerd, klaar om opnieuw geschiedenis te schrijven.
- Cardiff, Wales – Principality Stadium (Millennium Stadium): Het kloppende hart van de Welshe sport. Dit multifunctionele stadion met een sluitbaar dak en een capaciteit van circa 74.000, staat bekend om zijn intense sfeer. Het heeft al grote voetbalfinales gehost en is een trotse vertegenwoordiger van Wales.
- Dublin, Ierland – Aviva Stadium: Een modern architectonisch wonder aan de rivier de Liffey. Met plaats voor ruim 51.000 fans is dit de thuisbasis van het Ierse voetbal en rugby. De golvende vormen en de nabijheid tot het veld zorgen voor een geweldige ambiance.
- Glasgow, Schotland – Hampden Park: De historische thuisbasis van het Schotse voetbal. Hoewel gemoderniseerd, ademt Hampden Park (capaciteit circa 52.000) nog steeds geschiedenis. De ‘Hampden Roar’ is legendarisch en zal ongetwijfeld klinken tijdens het EK.
- Manchester, Engeland – Etihad Stadium (City of Manchester Stadium): De moderne thuishaven van Manchester City. Dit stadion, gebouwd voor de Commonwealth Games van 2002, biedt plaats aan ongeveer 61.000 toeschouwers en staat bekend om zijn uitstekende faciliteiten.
- Liverpool, Engeland – Everton Stadium (Bramley-Moore Dock): Een gloednieuw stadion in aanbouw aan de Mersey-rivier. Dit wordt de hypermoderne nieuwe thuisbasis van Everton FC, met een geplande capaciteit van bijna 53.000. Het EK 2028 wordt een van de eerste grote internationale evenementen in dit stadion.
- Newcastle, Engeland – St James’ Park: Iconisch gelegen op een heuvel met uitzicht over de stad. De thuishaven van Newcastle United (capaciteit circa 52.000) staat bekend om zijn gepassioneerde ‘Toon Army’ en de indrukwekkende architectuur.
- Londen, Engeland – Tottenham Hotspur Stadium: Een van de modernste en technologisch meest geavanceerde stadions ter wereld. Met een capaciteit van ruim 62.000 biedt dit stadion state-of-the-art faciliteiten en een unieke sfeer, inclusief een eigen microbrouwerij en een uitschuifbaar veld.
- Birmingham, Engeland – Villa Park: Een stadion met een rijke historie, de thuisbasis van Aston Villa. Hoewel het plannen heeft voor uitbreiding, is het huidige Villa Park (capaciteit circa 42.000, mogelijk meer in 2028) een klassiek Engels voetbalstadion met een geweldige sfeer.
- Belfast, Noord-Ierland – Casement Park: Dit stadion ondergaat momenteel een grote herontwikkeling en renovatie, specifiek met het oog op het EK. Het doel is om een modern stadion te creëren met een capaciteit van circa 34.500, dat een waardige gastheer kan zijn voor EK-wedstrijden in Noord-Ierland. De voortgang van dit project is cruciaal voor Belfast als speelstad.
Deze selectie biedt een mooie mix van historische gronden en hypermoderne arena’s, verspreid over de verschillende landen en regio’s. Het reizen tussen de speelsteden zal een integraal onderdeel van de fanervaring worden, een unieke voetbalreis door het Verenigd Koninkrijk en Ierland.
De Grote Vraag: Hoe Zit Het Met de Kwalificatie?
Een van de meest besproken onderwerpen rond dit EK is de kwalificatieprocedure, met name voor de vijf gastlanden. Normaal gesproken is het gastland (of de gastlanden) automatisch geplaatst voor de eindronde. Maar wat gebeurt er als er vijf gastlanden zijn? Automatische plaatsing voor alle vijf zou betekenen dat er slechts 19 plekken overblijven via de reguliere kwalificaties (uitgaande van een toernooi met 24 teams), wat het kwalificatieproces aanzienlijk zou bemoeilijken.
De UEFA heeft hierover duidelijkheid verschaft na de toewijzing. Er is besloten dat geen van de vijf gastlanden automatische kwalificatie krijgt. Alle vijf teams – Engeland, Schotland, Wales, Noord-Ierland en Ierland – zullen deelnemen aan de reguliere kwalificatiereeks. Dit zorgt voor een eerlijker speelveld in de kwalificatiegroepen.
Echter, om te voorkomen dat gastlanden het toernooi missen, heeft de UEFA een vangnet ingebouwd. Er worden twee automatische kwalificatieplekken gereserveerd voor de gastlanden. Mochten een of meer van de vijf gastlanden zich niet via de reguliere weg kwalificeren, dan gaan deze twee plekken naar de best presterende gastlanden in de kwalificatie die de eindronde niet hebben gehaald. Als drie of meer gastlanden falen zich te kwalificeren, zullen dus niet alle gastlanden op het EK aanwezig zijn.
Dit is een unieke en enigszins complexe oplossing, maar het garandeert dat de kwalificatiereeks competitief blijft en biedt tegelijkertijd een redelijke kans dat de organisatoren vertegenwoordigd zijn op hun eigen feest. Voor het Nederlands elftal en andere landen betekent dit dat het kwalificatieproces grotendeels vertrouwd zal aanvoelen, al zullen de groepen waarin de gastlanden meespelen extra interessant zijn om te volgen.
Een Echo uit het Verleden: Euro ’96 en Voetbalcultuur
Voor Engeland is het EK 2028 niet de eerste keer dat het een groot Europees eindtoernooi organiseert. Velen herinneren zich nog het iconische Euro ’96, met het aanstekelijke “Football’s Coming Home” als soundtrack. Dat toernooi, gewonnen door Duitsland na een golden goal tegen Tsjechië in de finale op Wembley, staat bekend om zijn geweldige sfeer, de doorbraak van spelers als Alan Shearer en Paul Gascoigne’s legendarische goal tegen Schotland.
Het Verenigd Koninkrijk en Ierland ademen voetbal. Van de Premier League in Engeland, de passie in Schotland, de opkomst van Wales, de felle derby’s in Noord-Ierland tot de groene zee van fans die het Ierse team steunt – voetbal is diep geworteld in de cultuur. Dit EK biedt een podium om die diverse, maar even intense voetbalbeleving te vieren. Fans kunnen zich verheugen op volle pubs, zingende menigtes en de typische Britse en Ierse gastvrijheid (en waarschijnlijk ook het wisselvallige weer!).
Wat Kunnen We Verwachten? Impact en Ambitie
Het EK 2028 belooft meer te zijn dan alleen een verzameling voetbalwedstrijden. De organisatoren hebben ambitieuze doelen gesteld op het gebied van economische impact, duurzaamheid en maatschappelijke betrokkenheid.
- Economische Impuls: Verwacht wordt dat het toernooi honderdduizenden bezoekers zal trekken, wat een aanzienlijke boost zal geven aan de toeristische sector, horeca en detailhandel in de gaststeden en daarbuiten. Er wordt gerekend op miljarden aan economische activiteit.
- Infrastructuur en Stadions: Hoewel veel stadions al van wereldklasse zijn, zullen er investeringen plaatsvinden in modernisering, transportverbindingen en faciliteiten rondom de speellocaties. Vooral de herontwikkeling van Casement Park in Belfast is een belangrijk project.
- Duurzaamheid: Het bid legde een sterke nadruk op duurzaamheid. Er wordt ingezet op compact reizen (relatief korte afstanden tussen veel speelsteden), gebruik van openbaar vervoer en milieuvriendelijke initiatieven rondom de organisatie.
- Maatschappelijke Impact: Het toernooi moet ook een sociale erfenis nalaten, door bijvoorbeeld investeringen in breedtesport, vrijwilligersprogramma’s en het bevorderen van inclusiviteit en diversiteit via voetbal.
Qua toernooi-opzet wordt verwacht dat het format met 24 teams, zoals geïntroduceerd in 2016 en gebruikt in 2020 en 2024, gehandhaafd blijft. Dit betekent zes groepen van vier teams, gevolgd door een knock-outfase beginnend met de achtste finales.
De Weg Naar 2028
Met de toewijzing in de boeken, begint nu de concrete voorbereiding. De komende jaren staan in het teken van de kwalificatiereeks, die waarschijnlijk in 2026 van start zal gaan. We zullen zien welke landen zich naast de (hopelijk) gekwalificeerde gastlanden zullen plaatsen voor de eindronde. De loting voor de eindronde, eind 2027, zal de spanning verder opvoeren.
Organisatorisch moeten de vijf bonden en de lokale comités nauw samenwerken om alles op rolletjes te laten lopen – van kaartverkoop en veiligheid tot transport en fanbeleving. De coördinatie tussen vijf landen brengt unieke uitdagingen met zich mee, maar ook de kans om de beste expertise uit elk land te benutten.
Conclusie: Een Voetbalfeest Over Grenzen Heen
Het EK 2028 in het Verenigd Koninkrijk en Ierland belooft een bijzonder en historisch toernooi te worden. De unieke samenwerking tussen vijf landen, de overvloed aan legendarische en moderne stadions, en de diepgewortelde voetbalcultuur vormen de ingrediënten voor een onvergetelijke voetbalzomer. De complexe kwalificatieregeling voor de gastlanden voegt een extra laag intrige toe aan de aanloop.
Voor Nederlandse fans betekent dit een relatief dichtbij gelegen EK, met de mogelijkheid om Oranje te volgen in enkele van ’s werelds meest iconische voetbaltempels. De voorpret kan beginnen, de planning kan worden gestart. Over een paar jaar barst het voetbalfeest los op de Britse eilanden. Football is coming home… again, maar dit keer met een Ierse en Keltische twist! Het wordt een viering van Europees topvoetbal die we niet snel zullen vergeten.