Wanneer een televisieserie het Nederlandse publiek in zijn greep houdt, is dat vaak niet alleen te danken aan het script of de acteurs. De omgeving waarin het verhaal zich afspeelt, fungeert vaak als een stille, maar cruciale kracht op de achtergrond. Dit is zeker het geval bij de populaire dramaserie Zussen van Omroep MAX. Terwijl kijkers wekelijks meeleven met de perikelen van drie vrouwen die ontdekken dat ze halfzussen zijn, rijst bij velen de vraag: waar vinden deze scènes eigenlijk plaats? Het fictieve dorpje ‘Laag-Hieren’ voelt bedrieglijk echt, maar bestaat niet op de kaart. In dit artikel duiken we diep in de echte locaties, de sfeer van de set en de magie van locatie-scouting in de Nederlandse polder.
Het Geheim van de Boerderij: Het Hart van de Serie
De absolute spil van de serie is de monumentale boerderij die de zussen erven van hun onlangs overleden vader. Deze boerderij is niet zomaar een decorstuk; het is de katalysator voor het hele verhaal. De plek straalt een zekere nostalgie uit, maar herbergt ook de geheimen uit het verleden. Voor de productie was het vinden van de perfecte hoeve dan ook van levensbelang.
De zoektocht leidde de crew uiteindelijk naar een prachtige locatie in Hollandsche Rading. Dit dorp, gelegen op de grens van de provincies Utrecht en Noord-Holland, biedt precies die mix van landelijke rust en statige architectuur die het script vereiste. De boerderij in kwestie is in werkelijkheid vaak een particulier bewoond pand of een locatie die specifiek verhuurd wordt voor filmproducties. Het specifieke pand dat gebruikt is, ademt de sfeer van het Gooi, maar dan zonder de overdadige luxe die je in Blaricum of Laren zou verwachten. Het is rauwer, echter en daardoor perfect voor een serie die gaat over familiebanden die onder druk staan.
Waarom Hollandsche Rading?
De keuze voor Hollandsche Rading is vanuit productioneel oogpunt briljant te noemen. Het ligt onder de rook van Hilversum, de mediastad waar veel faciliteiten en crewleden vandaan komen. Dit scheelt aanzienlijk in reistijd en logistiek, een factor die bij Nederlandse producties altijd zwaar weegt. Daarnaast biedt de omgeving een divers palet aan achtergronden:
- Bosrijke omgeving: De Utrechtse Heuvelrug ligt om de hoek, wat zorgt voor dichte bossen die diepte geven aan shots.
- Open polders: Voor de weidse shots die de isolatie van de karakters benadrukken.
- Waterwegen: De nabijheid van de Loosdrechtse Plassen biedt opties voor scènes aan het water.
De Mythe van Laag-Hieren
In de serie wordt gesproken over het dorp Laag-Hieren. Wie dit intikt in Google Maps zal echter teleurgesteld achterblijven. Laag-Hieren is een volledig fictieve creatie, bedacht om de schrijvers de vrijheid te geven zonder gebonden te zijn aan de geografische werkelijkheid van een bestaand dorp. Dit is een veelgebruikte techniek in drama; denk aan ‘Meerdijk’ in GTST.
Echter, om Laag-Hieren tot leven te wekken, is er wel degelijk gefilmd in echte dorpskernen. De sfeerbeelden, de kerk, het dorpsplein en de lokale horeca zijn vaak een mozaïek van verschillende locaties in de regio Utrecht en Gelderland. Door te ‘knippen en plakken’ met locaties creëert de regie een ideale wereld die vertrouwd aanvoelt voor de kijker, maar die in werkelijkheid nergens te vinden is.
De Visuele Identiteit van de Provincie Utrecht
Hoewel de boerderij de hoofdlocatie is, speelt de bredere provincie Utrecht een significante bijrol. De serie Zussen maakt dankbaar gebruik van wat ook wel de ‘Vechtstreek-esthetiek’ genoemd kan worden. Het landschap hier is minder strak en industrieel dan in de Flevopolder, maar ook weer niet zo glooiend als in Zuid-Limburg. Het is het klassieke Nederlandse cultuurlandschap: sloten, knotwilgen en smalle landweggetjes.
Deze visuele keuze versterkt de thema’s van de serie. De karakters zitten vaak ‘vast’ in hun familiegeschiedenis, net zoals de boerderij verankerd ligt in de zware klei. De cinematografie maakt veelvuldig gebruik van het zogenaamde ‘Golden Hour’ (het gouden uur vlak voor zonsondergang), waardoor de Utrechtse weilanden een bijna magische gloed krijgen. Dit contrast tussen de prachtige beelden en de soms rauwe dialogen tussen de actrices (Joy Delima, Melody Klaver en Fockeline Ouwerkerk) zorgt voor een interessante spanning.
Andere Herkenbare Plekken
Naast de boerderij in Hollandsche Rading zijn er diverse buitenopnames gemaakt in de directe omgeving. Oplettende kijkers uit de regio zullen wellicht specifieke weggetjes of herkenningspunten hebben gespot in de omgeving van:
- Maartensdijk: Bekend om zijn lange lintbebouwing en landelijke karakter.
- De Bilt: Waar de overgang van stad naar platteland duidelijk zichtbaar is.
- Lage Vuursche: Voor de meer bosrijke scènes die een gevoel van beslotenheid geven.
Productiegeheimen: Hoe een Locatie een Karakter Wordt
Het vinden van een locatie zoals de boerderij in Zussen gaat niet over één nacht ijs. Locatiescouts zijn maanden bezig met het scannen van databases en het rondrijden door de provincie. Voor deze serie waren er specifieke eisen:
- De Leeftijd van het Pand: Het huis moest oud genoeg zijn om geloofwaardig over te komen als familiebezit dat al generaties lang in de familie is, maar bouwkundig veilig genoeg voor een grote filmcrew.
- Interieur vs. Exterieur: Vaak worden binnen- en buitenopnames op totaal verschillende plekken gedraaid. Bij Zussen is er echter naar gestreefd om zoveel mogelijk op locatie te doen om de authenticiteit te bewaren. Dit brengt uitdagingen met zich mee, zoals geluidsoverlast van vliegtuigen of verkeer en de beperkte ruimte voor camera’s en licht.
- Lichtinval: De stand van de zon ten opzichte van de gevel is cruciaal voor de continuïteit in het beeld. Een boerderij die de hele dag in de schaduw ligt, oogt op beeld vaak somber en onuitnodigend, tenzij dit specifiek de bedoeling is voor het script.
De inrichting van de boerderij is een verhaal apart. Setdressers hebben de taak om een leeg of modern ingericht huis om te toveren tot de woning van de overleden vader. Elk object, van de schilderijen aan de muur tot de versleten bank, is daar neergezet met een reden. Het moet de geschiedenis van de vader vertellen zonder dat er een woord gesproken wordt. De locatie wordt zo een verlengstuk van het script.
Toerisme en Privacy: Een Delicaat Evenwicht
Sinds het succes van de serie is er een groeiende interesse van fans om de locaties in het echt te bezoeken. Dit fenomeen, ook wel ‘set-jetting’ genoemd, kan voor de eigenaren van de locaties soms overweldigend zijn. Het is belangrijk om te benadrukken dat de boerderij in Hollandsche Rading privéterrein is. In tegenstelling tot openbare musea of parken, wonen hier echte mensen die hun huis tijdelijk hebben opengesteld voor de magie van televisie.
Desondanks profiteert de regio wel van de aandacht. De VVV’s in de regio Utrecht en het Gooi zien een toename in wandel- en fietstoerisme. Mensen willen de sfeer van de serie proeven, en dat kan prima vanaf de openbare weg. Een fietstocht door de bossen van Lage Vuursche of langs de weilanden van Maartensdijk geeft exact dezelfde beleving als die de zussen in de serie ervaren, zonder dat de privacy van bewoners geschonden wordt.
Vergelijking met Andere ‘Polderdrama’s’
Zussen staat niet op zichzelf als het gaat om het gebruik van het Nederlandse landschap. We zien een trend in Nederlandse drama’s waarbij de stad wordt verruild voor de provincie. Waar series als Penoza of Mocro Maffia leunen op de grootstedelijke architectuur van Amsterdam, kiest een nieuwe golf series voor de ‘provincie-esthetiek’.
Neem bijvoorbeeld Oogappels, dat grotendeels in Amersfoort en omgeving wordt gedraaid. Of de klassieker Dokter Deen die Vlieland op de kaart zette. Het verschil met Zussen is de nadruk op het agrarische erfgoed. De boerderij is niet slechts een woonhuis, het is een bedrijf, een erfenis en een last. De locatiekeuze in Hollandsche Rading onderstreept dit zakelijke en emotionele aspect. Het is geen vakantiehuisje; het is een plek waar gewerkt moet worden. Dit geeft de serie een aardsheid die in andere series soms ontbreekt.
De Invloed van het Weer op de Opnames
Draaien in Nederland betekent dealen met het Nederlandse weer. Voor een serie die zich grotendeels buiten of op een boerenerf afspeelt, is dit een logistieke nachtmerrie en tegelijkertijd een zegen. De wisselende wolkenluchten boven de Utrechtse velden zorgen voor de typisch Hollandse sfeer die schilders uit de Gouden Eeuw al probeerden te vangen.
Tijdens de opnames van Zussen heeft de crew te maken gehad met diverse weertypes. Soms moest een zomerse scène gedraaid worden terwijl de temperatuur amper boven de tien graden uitkwam. Acteurs lopen dan in dunne kleding te bibberen tussen de takes door, terwijl crewleden met dikke jassen klaarstaan met dekens. Aan de andere kant zorgen regenbuien soms voor onverwacht mooie beelden. Een scène waarin emoties hoog oplopen, komt vaak krachtiger binnen als het buiten stormt of regent. De locatie in Hollandsche Rading, met zijn open vlaktes, vangt veel wind, wat letterlijk en figuurlijk voor beweging in de serie zorgt.
Waarom Locaties Ons Zo Raken
De vraag “Waar is Zussen opgenomen?” komt voort uit een dieper verlangen van de kijker. We willen geloven dat de wereld die we op televisie zien, echt bestaat. We willen ontsnappen aan onze eigen realiteit en rondlopen in het decor van onze favoriete karakters. De boerderij in Hollandsche Rading, de wegen van Maartensdijk en de bossen van de Utrechtse Heuvelrug bieden dat ontsnappingsmechanisme.
De locaties in Zussen zijn zorgvuldig gekozen om een gevoel van weemoed, verbondenheid en strijd op te roepen. Het is het Nederland dat we kennen, maar dan net iets mooier, iets dramatischer en iets mysterieuzer. Het succes van de serie bewijst dat de keuze voor deze specifieke regio een schot in de roos was. Het landschap is niet slechts behang; het is een spiegel voor de ziel van de personages.
Conclusie: De Puzzel van de Werkelijkheid
Samenvattend kunnen we stellen dat de wereld van Zussen een slim geconstrueerde puzzel is. De basis ligt in Hollandsche Rading, waar de iconische boerderij staat. De omliggende stukjes worden gevormd door de landschappen van de provincie Utrecht, van Maartensdijk tot Lage Vuursche. Het fictieve Laag-Hieren is de lijm die deze locaties aan elkaar bindt tot een geloofwaardig geheel.
Voor de fan die de magie in het echt wil ervaren, is een tocht door de regio tussen Hilversum en Utrecht een absolute aanrader. Je zult er misschien niet de exacte bordjes van Laag-Hieren vinden, en de boerderij is wellicht niet toegankelijk, maar de sfeer hangt overal in de lucht. De nevel over de weilanden, de statige bomenlanen en de verborgen landhuizen vertellen hun eigen verhaal, wachtend op een voorbijganger die even stopt om te luisteren.
De serie Zussen heeft niet alleen drie vrouwen herenigd, maar ook de schoonheid van het Midden-Nederlandse landschap opnieuw voor het voetlicht gebracht. En dat is, naast het sterke acteerwerk en het spannende script, misschien wel de grootste verdienste van deze productie.